İş hayatında maalesef çalışanın emeği tam karşılık bulamıyor. İşçilerin ücret alacakları, fazla mesai, hafta tatili, ulusal ve dinî bayramlar ile genel tatil günlerindeki çalışmalar ve de yıllık izin hakları tam ödenmiyor. Tabi bunların yanında bir de “Asgarî Geçim İndirimi (AGİ)” var. Yazık ki çokları AGİ’nin ne olduğunu dahi bilmiyor!

SORU: ”Bir çağrı merkezinde bin 750 lira maaşla çalışıyorum. Maaşımla birlikte Asgarî Geçim İndirimi (AGİ) ödemesi de almam gerekiyor. Ancak patron ‘Zaten maaş içinde ödüyorum’ diyor. AGİ maaşın içinde mi olur?” KÜBRA D.
Asgarî Geçim İndirimi, Vergi Usul Kanunu 32’nci Madde’de düzenlenen bir vergi indirim türüdür. Her yıl asgarî ücretin tespiti ile AGİ miktarı da ayrıca belirlenir. Hesaplanmasında işçinin; evli veya bekâr oluşu, eşinin çalışıp çalışmaması, çocuklu olup olmaması ve kaç çocuğunun olduğu hesaba katılır. 2015’te bekâr bir çalışanın AGİ miktarı 90 liradır. Evli, eşi çalışmayan ve 2 çocuklu işçi de 135 lira alır. Evli, eşi çalışan, 2 çocuklu bir işçi ise 117 lira alır.
Yargıtay kararlarına göre AGİ, ücretin eki değil, çalışmanın karşılığı hak edilen bir alacaktır. Ödenmesi zorunludur. Ödeme yapmayan işverene karşı, çeşitli yaptırımlar uygulanabilir. Peki, ödeme alamayanlar ne yapmalı ki hak ettiklerine kavuşabilsin?
Evvela, Gelir Vergisi Kanunu gereği işvereni, işyerinin bağlı olduğu vergi dairesi müdürlüğüne şikâyet edebilir. Çünkü ödenmeyen AGİ, işverenin haksız yere vergi indirimi alması demektir. Bu hâlde vergi kaybına yol açan işverene vergi ziyaı ve vergi usulsüzlüğü cezası kesilecektir.
İkincisi; işvereni Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı veya işyerinin bağlı olduğu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Bölge Müdürlüğü’ne dilekçe ile şikâyet edebilir. Ayrıca Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) bildirimde bulunulabilir.
Nihayet; İş Kanunu gereği dava açmak da mümkündür. Unutmayın AGİ ödemesi işçilik alacağıdır. Bu sebeple de ücret alacağı gibi değerlendirilir. Ödenmemesi haklı nedenle iş akdi fesih imkânı verir. Ödememe kaynaklı, iş mahkemesinde dava açılarak ödenmeyen bütün AGİ’leri faizi ile alabilmek söz konusu alınabilir.