Ana Sayfa / K├Â┼če Yaz─▒lar─▒ / Emekliler ve ya┼čamÔÇŽ (K├Â┼če yaz─▒s─▒ 09.11.2017 Kayseri Star Haber Gazetesi)

Emekliler ve ya┼čamÔÇŽ (K├Â┼če yaz─▒s─▒ 09.11.2017 Kayseri Star Haber Gazetesi)

DAVUT G├ťLE├ç

GAZETEC─░

davutgulec@hotmail.com

T├╝rkiyeÔÇÖde, vergisini ├Âdeyerek, primlerini aksatmayarak yat─▒ran, vatan borcunu tamamlayarak emekli olan ├Âzellikle i┼č├ži emeklilerinin durumu ger├žekten i┼čler ac─▒s─▒. Bende bir emekli ve 2000-2006 ma─čdurlar─▒ndan biri olarak art─▒k, memur emeklileri, insanca ya┼čayabilece─čimiz y├╝ksek emekli maa┼č─▒ talep ediyorum. Tabi s├╝rekli bizlere y├╝zde ├žay ka┼č─▒─č─▒ ile y├╝zde verip kendilerine tereya─č─▒-bal-kaymakl─▒ y├╝zde zamlar verenleri de insafa ├ža─č─▒r─▒yorum.

T├╝rkiye istatistik Kurumu Kayseri B├Âlge M├╝d├╝rl├╝─č├╝ÔÇÖnden ald─▒─č─▒m son emeklilerle ve ┬ágelir ve ya┼čam ko┼čullar─▒ ara┼čt─▒rmas─▒n─▒ noktas─▒na dokunmadan yorumu size b─▒rakarak payla┼č─▒yorum.

Gelir ve Ya┼čam Ko┼čullar─▒ Ara┼čt─▒rmas─▒ 2016 y─▒l─▒ sonu├žlar─▒na g├Âre, T├╝rkiyeÔÇÖde emekli maa┼č─▒ alan yakla┼č─▒k 8 milyon ferdin %80ÔÇÖini erkekler, %20ÔÇÖsini ise kad─▒nlar olu┼čturdu.

Ya┼č gruplar─▒ itibariyle emeklilerin %40’4’├╝ 56-65, %27,8’i 46-55, %20,7’si 66-75 ya┼č grubunda. ┬áEmekli fertlerin %10’u ise 76 ve daha yukar─▒ ya┼člarda.

Emekli fertlerin %67ÔÇÖsi lise alt─▒ e─čitim d├╝zeyinde. Lise ve dengi okul mezunlar─▒n─▒n oran─▒ %14,8 iken, y├╝ksek├Â─čretim mezunlar─▒n─▒n oran─▒ %13,7.┬á Y├╝zde4,5ÔÇÖi ise okur-yazar olmayanlar.

Emekli fertlerin %55,4’├╝ ┼čeker, tansiyon, kalp, b├Âbrek hastal─▒klar─▒ gibi kronik hastal─▒─č─▒n─▒n oldu─čunu, %44,6’s─▒ ise b├Âyle bir kronik rahats─▒zl─▒─č─▒n─▒n olmad─▒─č─▒n─▒ belirtmi┼čtir.

Genel sa─čl─▒k durumu itibar─▒yla, emekli fertlerin %2,3ÔÇÖ├╝ sa─čl─▒k durumunu ├žok iyi, %46,9ÔÇÖu iyi. %37,3ÔÇÖ├╝ orta d├╝zeyde. Di─čer taraftan emekli fertlerin %12ÔÇÖsi sa─čl─▒k durumu k├Ât├╝, %1,4ÔÇÖ├╝ ise ├žok k├Ât├╝. ─░htiya├ž duydu─čunda doktora ba┼čvurabilen emeklilerin oran─▒ %94,5, ila├ž alabilenlerin oran─▒ %99,2. Her ikisine de ula┼čabilen emeklilerin oran─▒ ise %94,2.

Gelir ve Ya┼čam Ko┼čullar─▒ Ara┼čt─▒rmas─▒

Hanehalk─▒ kullan─▒labilir gelirinin, hanehalk─▒ b├╝y├╝kl├╝─č├╝ ve kompozisyonu dikkate al─▒narak hesaplanan e┼čde─čer hanehalk─▒ b├╝y├╝kl├╝─č├╝ne b├Âl├╝nmesi ile elde edilen e┼čde─čer hanehalk─▒ kullan─▒labilir fert gelirine g├Âre; en y├╝ksek gelire sahip y├╝zde 20’lik grubun toplam gelirden ald─▒─č─▒ pay bir ├Ânceki y─▒la g├Âre 0,7 puan artarak %47,2, en d├╝┼č├╝k gelire sahip y├╝zde 20’lik grubun ald─▒─č─▒ pay 0,1 puan artarak %6,2 oldu.
Buna g├Âre; toplumun en zengin %20ÔÇÖsinin gelirinin en yoksul %20ÔÇÖsinin gelirine oran─▒ ┼čeklinde hesaplanan P80/P20 oran─▒ 7,6’dan 7,7’ye y├╝kseldi.
Gelir da─č─▒l─▒m─▒ e┼čitsizli─či ├Âl├ž├╝tlerinden olan Gini katsay─▒s─▒, s─▒f─▒ra yakla┼čt─▒k├ža gelir da─č─▒l─▒m─▒nda e┼čitli─či, 1ÔÇÖe yakla┼čt─▒k├ža gelir da─č─▒l─▒m─▒nda bozulmay─▒ ifade etmektedir. 2016 y─▒l─▒ sonu├žlar─▒na g├Âre Gini katsay─▒s─▒ bir ├Ânceki y─▒la g├Âre 0,007 puan art─▒┼č ile 0,404 olarak tahmin edildi.T├╝rkiyeÔÇÖde ortalama y─▒ll─▒k e┼čde─čer hanehalk─▒ kullan─▒labilir fert geliri bir ├Ânceki y─▒la g├Âre %15,9 artarak 16 bin 515 TLÔÇÖden 19 bin 139 TLÔÇÖye y├╝kseldi.Toplam e┼čde─čer hanehalk─▒ kullan─▒labilir fert gelirleri i├žerisinde en y├╝ksek pay, bir ├Ânceki y─▒l ile de─či┼čim g├Âstermeyerek %49,7 ile maa┼č ve ├╝cret gelirlerine ait oldu. ─░kinci s─▒ray─▒ 2015 y─▒l─▒na g├Âre 1 puan art─▒┼č ile m├╝te┼čebbis gelirleri (%19,8), ├╝├ž├╝nc├╝ s─▒ray─▒ ise 0,4 puan azal─▒┼č ile (%19,6) sosyal transfer gelirleri ald─▒.
M├╝te┼čebbis gelirlerinin %74,7ÔÇÖsini tar─▒m d─▒┼č─▒ gelirler, sosyal transferlerin ise %91,8ÔÇÖini emekli ve dul-yetim ayl─▒klar─▒ olu┼čturdu. E┼čde─čer hanehalk─▒ kullan─▒labilir fert medyan gelirinin %50ÔÇÖsi dikkate al─▒narak belirlenen yoksulluk s─▒n─▒r─▒na g├Âre, yoksulluk oran─▒ bir ├Ânceki y─▒la g├Âre 0,4 puanl─▒k d├╝┼č├╝┼č ile %14,3 olarak ger├žekle┼čti. Medyan gelirin %60’─▒ dikkate al─▒narak belirlenen yoksulluk s─▒n─▒r─▒na g├Âre ise yoksulluk oran─▒ bir ├Ânceki y─▒la g├Âre 0,7 puan azalarak %21,2 oldu.
Hanehalk─▒ tiplerine g├Âre e┼čde─čer hanehalk─▒ kullan─▒labilir fert medyan gelirinin %50ÔÇÖsi dikkate al─▒narak hesaplanan yoksulluk oranlar─▒na bak─▒ld─▒─č─▒nda; tek ki┼čilik hanehalklar─▒n─▒n yoksulluk oran─▒n─▒n bir ├Ânceki y─▒la g├Âre 0,8 puan art─▒┼čla %8,9, ba─č─▒ml─▒ ├žocu─ču olmayan hanehalklar─▒n─▒n yoksulluk oran─▒n─▒n 0,8 puan d├╝┼č├╝┼čle %4, ba─č─▒ml─▒ ├žocu─ču olan hanehalklar─▒n─▒n yoksulluk oran─▒n─▒n ise 0,2 puan d├╝┼č├╝┼čle %17,9 oldu─ču g├Âr├╝ld├╝. E┼čde─čer hanehalk─▒ kullan─▒labilir fert medyan gelirinin %50ÔÇÖsi dikkate al─▒narak hesaplanan yoksulluk oran─▒na g├Âre; okur-yazar olmayanlar─▒n %26,2ÔÇÖsi, bir okul bitirmeyenlerin %24,1ÔÇÖi yoksul iken, bu oran lise alt─▒ e─čitimlilerde %12,5, lise ve dengi okul mezunlar─▒nda ise %6,2 oldu. Y├╝ksek├Â─čretim mezunlar─▒ ise %1,7 ile en d├╝┼č├╝k yoksulluk oran─▒n─▒n g├Âzlendi─či grup oldu.
D├Ârt y─▒ll─▒k panel veri kullan─▒larak hesaplanan s├╝rekli yoksulluk oran─▒, e┼čde─čer hanehalk─▒ kullan─▒labilir fert medyan gelirinin %60ÔÇÖ─▒na g├Âre son y─▒lda ve ayn─▒ zamanda ├Ânceki ├╝├ž y─▒ldan en az ikisinde de yoksul olan fertleri kapsamaktad─▒r. Buna g├Âre, 2015 y─▒l─▒nda s├╝rekli yoksulluk oran─▒ %15,8 iken 2016 y─▒l─▒nda bu oran %14,6 oldu.
N├╝fusun %42,2ÔÇÖsi konutunda izolasyondan dolay─▒ ─▒s─▒nma sorunu ya┼čarken, %38,1ÔÇÖi s─▒zd─▒ran ├žat─▒, nemli duvarlar, ├ž├╝r├╝m├╝┼č pencere ├žer├ževesi ve %24,5’i trafik veya end├╝strinin neden oldu─ču hava kirlili─či, ├ževre kirlili─či veya di─čer ├ževresel sorunlar ya┼čad─▒.
N├╝fusun, %68ÔÇÖi konut al─▒m─▒ ve konut masraflar─▒ d─▒┼č─▒nda taksit ├Âdemeleri veya bor├žlar─▒ oldu─čunu %65,4ÔÇÖ├╝ y─▒pranm─▒┼č ve eskimi┼č mobilyalar─▒n─▒ yenileme ihtiyac─▒n─▒ ekonomik nedenlerle kar┼č─▒layamad─▒─č─▒n─▒ ve %17,4’├╝ konut masraflar─▒n─▒n hanelerine ├žok y├╝k getirdi─čini beyan etti.
Finansal s─▒k─▒nt─▒da olma durumunu ifade eden maddi yoksunluk; ├žama┼č─▒r makinesi, renkli televizyon, telefon ve otomobil sahipli─či ile beklenmedik harcamalar, evden uzakta bir haftal─▒k tatil, kira, konut kredisi, bor├ž ├Âdemeleri, iki g├╝nde bir et, tavuk, bal─▒k i├žeren yemek ve evin ─▒s─▒nma ihtiyac─▒n─▒n ekonomik olarak kar┼č─▒lanamama durumu ile ilgili hanehalklar─▒n─▒n alg─▒lar─▒n─▒ yans─▒tmaktad─▒r.
Yukar─▒da belirtilen dokuz maddenin en az d├Ârd├╝n├╝ kar┼č─▒layamayanlar─▒n oran─▒ olarak tan─▒mlanan ciddi maddi yoksunluk oran─▒ 2015 y─▒l─▒nda %30,3 iken 2016 y─▒l─▒nda 2,6 puanl─▒k art─▒┼čla %32,9ÔÇÖa y├╝kseldi.

 

Hakk─▒nda Davut G├╝le├ž

Gazeteci, televizyoncu, Uzman polis-adliye muhabiri, Spor yazar─▒, TEMAÔÇÖc─▒, K─▒z─▒layÔÇÖc─▒, Da─čc─▒, Trekkingci, Alp disiplini kayak milli hakemi, Herkes ─░├žin Spor Federasyonu Kayseri il temsilcisi, Erciyes Kar Kaplanlar─▒ Spor Kul├╝b├╝ Bas─▒n s├Âzc├╝s├╝, Kayseri Spor Adamlar─▒ Derne─či y├Ânetim kurulu ├╝yesi, Kent G├╝venlik konseyi ├╝yesi

G├Âz Atabilirsiniz.

Kayseri EmniyetiÔÇÖnde bir ay (K├Â┼če yaz─▒s─▒ 22.11.2017 Kayseri Star Haber Gazetesi)

DAVUT G├ťLE├ç GAZETEC─░ davutgulec@hotmail.com ├ço─ču zaman gvenlik g├╝├žlerinin tam ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n bas─▒na yans─▒mad─▒─č─▒ i├žin, halk aras─▒nda …